Imperfectie – en waarom er schoonheid in schuilt

IMG_20180923_161309 (2).jpg

Soms dan kijk ik naar mezelf in de spiegel en kan ik alleen maar alle dingen zien die ik net niet helemaal vind kloppen. Af en toe kijk ik ook naar mijn werk en kan ik alleen maar peinzen over wat ik fout gedaan denk te hebben. En er zijn ook van die momenten dat ik iets gemaakt heb en dat ik alleen maar wil zien wat er niet goed genoeg is. Dit is normaal menselijk gedrag, we zijn nu eenmaal geprogrammeerd om meer aandacht te geven aan de dingen die we nog niet goed doen. Het is alleen niet helpend als we de goede dingen niet meer kunnen zien, omdat we zo gefocust zijn op onze negatieve kanten.

Daarom stel ik mezelf soms ook de vraag: “Wie bepaalt dat? Wie bepaalt wat goed is en wat niet? Wat mooi is, wat perfect is?”

En het antwoord is meestal: “Ik.”

Ja, ik. Want het paar ogen en het stel hersens dat mijzelf beoordeelt, is van mij.

Dus eigenlijk ben ik alleen maar bezig om aan mijn eigen normen te voldoen, om naar een doel te streven dat ikzelf heb gesteld. Dat vind ik best krom. Maar gelukkig heb ik de macht om mijn eigen normen te veranderen. Om mezelf milder te beoordelen. En om te houden van mijn eigenheid. Dat is dan ook precies waar ik het vandaag over wil hebben. Over imperfectie, en de schoonheid die daarachter schuilgaat.

Anders denken

“People are just as happy as they make up their minds to be.”
– Abraham Lincoln

Dat klinkt makkelijk, anders gaan denken. Het is natuurlijk allesbehalve simpel. Onze gedachtepatronen zijn gedurende vele jaren ingesleten in onze hersenen, door middel van een wisselwerking van ervaringen en onze gedachten en gevoelens daarover. Je kan gedachtepatronen zien als een soort snelweg in je hersenen, die je vaak oprijdt op de automatische piloot. Je bent alweer uitgevoegd voordat je er erg in hebt, en kan je nog nauwelijks herinneren dat je de snelweg bereden hebt. Een nieuw gedachtepatroon ontwikkelen kan je vervolgens vergelijken met het berijden van een hobbelige, smalle en bochtige plattelandsweg. Niet erg comfortabel en iets waar je continue je aandacht bij moet houden. We verkiezen daarom veelal de snelweg. Echter, veel mensen weten niet dat als je de plattelandsweg maar vaak genoeg kiest in plaats van de snelweg, dat de plattelandsweg langzaamaan beter toegankelijk zal worden en op termijn ook in een snelweg zal veranderen. Dat betekent niet dat de andere snelweg niet blijft bestaan. Het betekent alleen dat je zal kunnen kiezen: welke weg wil ik vandaag nemen? En misschien zal je je ook bewuster worden van de weg die je kiest. “Oh wacht, ik zit weer op mijn oude snelweg”.

Daarbij hoort wel het obstakel dat veel mensen bij een nieuwe gedachte weinig voelen. Het is onbekend terrein en daarom voelt het eerder ongemakkelijk dan dat het beter voelt dan de oude snelweg. Want tja, de plattelandsweg is inderdaad hobbelig. Het zal daarom niet meteen “waar” of “goed” voelen. De oplossing echter, is eigenlijk verrassend simpel: 1) Zoek een gedachte die bij je past, ook al voelt deze nog niet geloofwaardig. Denk aan “Ik ben waardevol” of “Dit maakt mij uniek”. 2) Denk deze gedachte zo vaak mogelijk. Schrijf hem op en kijk er elke dag naar. Maak er een kunstwerk van. Of zeg hem hardop. Tegen jezelf als je in de spiegel kijkt bijvoorbeeld, of tegen anderen. Dit voelt verschrikkelijk onwennig in het begin, maar neem je tijd. Rome is ook niet in één dag gebouwd. Je zult merken dat als je dit vaak oefent, het makkelijker zal worden om de gedachten te denken en te geloven.

Vraag: Wat zou jij jezelf elke dag willen vertellen?

IMG_4343

Normen bijstellen

“Perfectionism is not a quest for the best. It is the pursuit of the worst in ourselves, the part that tells us that nothing we do will ever be good enough – that we should try harder.”
– Julia Cameron

Naast aardigere dingen over en tegen jezelf zeggen, kan je ook kijken naar je normen. Hoe hoog leg je de lat eigenlijk voor jezelf? En waarom? En hoe reageer je als je die lat niet haalt? Wat doet dat met je?

Persoonlijk legde ik voorheen de lat voor mezelf metershoog. Ik was zo bang om te falen, dat het altijd beter moest. Werk, studie, huishouden, uiterlijk, sport, sociaal gedrag, maakt niet uit. En raad eens wat het resultaat was? Juist. Ik had altijd het idee dat ik faalde. Bovendien werd ik er ook nog eens ongelukkig van.

Hoe is dat voor jou? Ben je ook een perfectionist? En maakt dat je gelukkig? (En kom nu niet aan met het door-mijn-perfectionisme-kan-ik-beter-presteren verhaal, want dat is nonsens. Ja, je presteert in eerste instantie beter, tot op het moment dat je opbrandt, vastloopt of andere manieren gaat zoeken om het vol te kunnen houden. Gun jezelf een eerlijk antwoord.)

Mocht je concluderen dat je ook perfectionistisch kan zijn en je wil daar verandering in brengen, dan zou je kunnen proberen om eens kritisch te kijken naar de eisen die je aan jezelf stelt. Het hielp mij om met anderen te praten die minder opgebrand leken dan ik, door mijn normen met hen te vergelijken. Ook hielp het me om eens alle eisen die ik aan mezelf stelde uit te spreken. Het is fijn om in zo’n geval een kritische gesprekspartner te hebben die het durft te zeggen als die eisen belachelijk zijn. In mijn geval was alleen het uitspreken al genoeg om te concluderen dat ik eigenlijk zo belachelijk veel eisen had dat niemand daar ooit aan zou kunnen voldoen.

Vraag: Welke eisen aan jezelf kan jij versoepelen?

Vergelijken met anderen is niet helpend

“Comparison is the thief of joy”
– Theodore Roosevelt

Je zou zeggen dat jezelf met anderen vergelijken je een idee geeft van wat je nog kan bereiken. En daar schuilt deels waarheid in. Aan de andere kant heeft je eigen zogenaamde zwakheden vergelijken met iemand anders sterke kanten weinig zin. Zeker als je je werk vergelijkt met die hele ervaren collega, je uiterlijk met een supermodel en je sportieve prestaties met een topsporter. Het is niet eerlijk tegenover jezelf om je alleen maar te vergelijken met één eigenschap van iemand. Vooral als die eigenschap iets is waarin die ander toevallig uitblinkt. Iedereen heeft sterke en minder sterke kanten, en dat is maar goed ook. Wat zou de wereld saai zijn als iedereen overal goed in was! Ik zou je eigenlijk aanraden om je met niemand te vergelijken behalve met jezelf. Maar als je dan aan het vergelijken slaat, doe het dan eerlijk en vergelijk je met iemand als geheel. Dus niet alleen dat uiterlijk van het supermodel, maar ook de niet al te beste humor en de beperkte interesse in anderen, bijvoorbeeld. Dan is je vergelijking ten minste fair. Maar als ik je een tip mag geven, dan zou ik je zeggen dat je er beter mee kan stoppen. Stoppen met jezelf vergelijken met mensen die je het gevoel geven dat je niet goed genoeg bent. Luister naar Teddy Roosevelt en stop met het stelen van je eigen vreugde. Vergelijk je alleen met jezelf, want dat is de enige eerlijke maatstaf die er is.

“A flower does not think of competing to the flower next to it. It just blooms.”
– Zen Shin

Vraag: Op wat voor manier heb jij jezelf overwonnen/verbeterd?

DSC_0482.JPG

Waarom ik imperfectie mooi vind

“Oh my darling, it is true. Beautiful things have dents and scratches too.”
– Onbekend

Ik vind imperfectie persoonlijk het mooiste aan mensen. Dat komt denk ik omdat ik mensen bewonder die uniek zijn. En uniciteit komt altijd voort uit een zekere combinatie van eigenschappen, enerzijds talenten, bijzonderheden en passies en anderzijds onhandigheden, valkuilen en onvolkomenheden. En juist die unieke combinatie van factoren maakt iemand tot wie die is. Als het diegene dan lukt om die specifieke samensmelting van eigenschappen uit te dragen als authenticiteit, oftewel iets wat diegene van zichzelf accepteert of waar die zelfs trots op is, vind ik het nog mooier.

Perfecte mensen lijken me namelijk ontzettend saai. Iemand die goed in alles is, er heel gemiddeld uitziet en altijd maar leuk en aardig is? Het zou niet degene zijn waarmee ik een goed gesprek zou kunnen voeren. Waar moet je het over hebben? Het leven heeft namelijk mijns inziens weinig diepgang als alles altijd alleen maar goed en leuk is. Eerder ik schreef al over mijn opvatting dat verbinding juist voortkomt uit kwetsbaarheid en onvolmaaktheid.

Vraag: Wat maakt jou imperfect en tegelijkertijd uniek?

Want als ik even terug mag gaan naar wat perfectie is: ik geloof dat perfectie niet bestaat. Wat voor de ene perfect is, is dat voor de ander niet. En wat betekent perfectie eigenlijk? Ik kom op internet de volgende definities tegen: 1) volmaaktheid (nu weten we nog steeds niets) en 2) zonder fouten of gebreken. Bij die laatste definitie moet ik weer denken aan wat ik hierboven schreef over je eigen normen. Wanneer is iets goed of fout? Ik denk dat we het erover eens kunnen zijn dat mensen daarover van mening verschillen. Dus daarom denk ik dat mensen ook van mening verschillen over perfectie. En dat is nou juist het punt. Denk jij dat je iets perfect doet, dan vindt een ander waarschijnlijk van niet en omgekeerd. Dus voor wie probeer je het dan eigenlijk perfect te doen? Juist. Eigenlijk alleen maar voor jezelf.

En dan ben ik weer terug bij waar ik begon, dat perfectie een onhaalbaar en bovendien onwenselijk doel is. Kon ik dat zelf maar net zo gemakkelijk geloven als ik het doe voorkomen. Het is nou eenmaal niet altijd gemakkelijk om je eigen imperfecties te accepteren. En ook ik ben verre van perfect en dat maakt me tot wie ik ben. Maar voor mij is dat inmiddels goed genoeg. Ik gun jou dat jij er hetzelfde over kan denken. Weet dat de macht daarvoor in je eigen handen ligt.

Mocht je meer willen lezen over dit soort onderwerpen, bekijk dan ook eens mijn posts over zelfliefde en kwetsbaarheid.

Ik hoor altijd graag wat jullie ervan vinden! Een fijne, imperfecte dag gewenst.

Handtekening


DSC_0505

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s