Mijn vijf (onvrijwillige) telefoonloze dagen – en hoe dat eigenlijk is

Waarom had ik geen telefoon?

Mijn telefoon had al langer kuren, maar tot mijn grote trots lukte het me – op verzoek van de support service – om een back-up te maken, hem terug te zetten naar fabrieksinstellingen en handmatig mijn telefoon te updaten. Des te groter was de teleurstelling toen al deze moeite niets leek op te lossen. In plaats van dat ik weer verder kon met mijn leven zonder telefoonstruggles, besloot mijn telefoon om helemaal niets meer te doen. Zwart scherm, je kent het wel. Heel jammer. Inmiddels is mijn telefoon gerepareerd. Echter betekende dit dat ik in die vijf tussenliggende dagen verplicht was om telefoonloos door het leven te gaan. Maar behalve dat dit alles me veel frustratie opleverde, kwam ik ook tot interessante inzichten. Want hoe is dat eigenlijk, zo zonder telefoon leven in het digitale tijdperk? Hieronder geef ik jullie een kort overzicht van de lessen die ik leerde, plus de ideeën die ik kreeg om beter met mijn telefoon om te gaan.  

“Remember, technology is a great servant, but a terrible master.” – Stephen R. Covey

Wat ontdekte ik?

De ontwenningsfase

Laat ik bij het begin beginnen. Ik ben er niet trots op, maar leven zonder een smartphone was in eerste instantie ontzettend frustrerend. Ik ben gewend om continue contact te kunnen zoeken met anderen door te bellen of te appen. Dat allebei niet meer kunnen was in eerste instantie heel irritant. Ik voelde me afgesneden van de wereld der levenden.

Opeens kon ik niets meer als ik onderweg was. Aangezien mijn treinreizen hét moment waren waarop ik op mijn telefoon zat, of het nu was om muziek te luisteren of een vriendin te bellen, voelde die momenten heel leeg aan. Ik voelde me onrustig en prikkelbaar. Je zou het gerust ontwenning kunnen noemen.

Bovendien moest ik alles via mijn laptop regelen. Voor mijn bankzaken, chatberichten, telefoontjes, muziek en podcasts en voor elke zoekopdracht die ik wilde invoeren moest ik mijn laptop openslaan. Informatie voor mijn treinreis moest ik neerkrabbelen op papier (ja, dat spul waar je met een pen opschrijft) en als ik te laat kwam, moest ik mensen gewoon laten wachten.

Nog één ander puntje van frustratie was het feit dat je voor sommige dingen tegenwoordig over een mobiele telefoon MOET beschikken. Wist je bijvoorbeeld dat je alleen foto’s op Instagram kan plaatsen via de app? Of datje voor sommige logins met DigiD alleen kunt kiezen uit een code via sms of de DigiD app? Dat is ontzettend vervelend! Het werd me opeens duidelijk dat onze samenleving ingesteld is op de veronderstelling dat iedereen een mobieltje tot zijn beschikking heeft. 

Echter, zodra de eerste ontwenning voorbij was, gebeurde er iets magisch.

Concentratie

Ik begon verschillen te merken in hoe ik mijn dag beleefde. Zo merkte ik bijvoorbeeld subtiele verschillen in mijn aandachtsspanne: het schrijven van verslagen ging vlotter, het lukte me beter om naar anderen te luisteren en ik had meer oog voor lichaamstaal (niet onbelangrijk bij mijn werk als psycholoog). Ik kreeg ook meer gedaan in een dag en voelde me desondanks aan het einde van de dag minder moe en overprikkeld. Het kwartje viel pas later: de prikkels die mijn telefoon me geeft zorgen ervoor dat ik sneller afgeleid en moe ben.

Ideeën om mijn concentratie te verbeteren als mijn telefoon niet kapot is:

Op het werk:

  • Tijdens mijn werk alleen in de pauze of helemaal niet op mijn telefoon kijken. Op mijn werk is er bijvoorbeeld de optie om hem in een kluisje te leggen.
  • Mijn telefoon op stil of uitzetten als ik aan het werk ben.
  • Mijn telefoon thuislaten als ik ga werken.

In sociale situaties:

  • Mijn telefoon op stil zetten als ik met anderen ben.
  • Mijn telefoon wegstoppen (bijvoorbeeld in mijn tas) als ik met anderen ben.
  • Mijn telefoon niet meenemen als ik met anderen ben.

Thuis:

  • Het internet/de WiFi (op mijn telefoon) uitschakelen als ik ergens geconcentreerd aan wil werken.
  • Mijn telefoon uitzetten als ik ergens geconcentreerd aan wil werken.

Controle

Mijn telefoon zorgt er bovendien voor dat ik continu controle kan uitoefenen, over werkelijk alles. Iets later? Ik stuur een appje. Verdwaald? Google Maps. Liedje onbekend? Shazam. Een vraag? Google. Trein rijdt niet? NS app. Al deze dingen zorgen voor directe vervulling van mijn behoeften, waardoor ik het gevoel heb dat ik alles kan controleren. Maar waarom zou ik dat willen? Volgens mij is controle namelijk een illusie. Ik vind het idee van controle persoonlijk heel prettig, maar uiteindelijk lopen dingen toch altijd anders dan ik verwacht.

Ik merkte dan ook dat toen ik geen telefoon meer had en al die mogelijkheden om te controleren voor mij wegvielen, er iets vreemds gebeurde. Ik verwachtte namelijk in paniek te raken, maar het liep anders. Ik was onderweg naar mijn werk met de trein toen ik ergens in een gat in Noord-Limburg strandde. Daar stond ik dan in de kou te wachten op een bus die maar niet kwam. Ik kon niet kijken wat er aan de hand was of wanneer de bus zou komen. Ik kon niemand informeren over wat er gebeurd was en ik kon er ook niet over klagen. Maar uitgerekend toen ik daar machteloos stond te wachten op die stomme bus en mijn tenen gevoelloos waren geworden, voelde ik een last van mijn schouders glijden. Opeens voelde ik de vroege zonnestralen op mijn gezicht en ademde ik de frisse ochtendlucht in. Ik bedacht me dat ik onverwacht een uur vrije tijd cadeau had gekregen. Het was de meest ontspannen ochtend in tijden. En dat allemaal omdat ik niets kon doen en me daarom wel moest overgeven. Heel bijzonder vond ik dat.

Ideeën om mijn behoefte aan controle te verminderen als ik wél een telefoon tot mijn beschikking heb:

  • Opmerken als ik behoefte heb om naar mijn telefoon te grijpen en me afvragen of dat nu echt nodig is.
  • Vaker de weg proberen te vinden zonder Google Maps. Verdwalen is immers best leuk.
  • Vaker mensen om hulp vragen in plaats van het zelf te gaan uitzoeken. Het sociale contact is een mooie bonus.
  • Ik kan ook op borden kijken. Die hangen er niet voor niets.
  • Als ik in een situatie zit waarin ik geen controle voel, kan ik eerst diep ademhalen en me afvragen of er ook een andere manier is om te situatie te bekijken, voordat ik mijn controlegedrag begin toe te passen.

“You can’t control everything. Sometimes you just need to relax and have faith that things will work out. Let go a little and just let life happen.” – Kody Keplinger

Mindfulness

De grootste verandering zat hem erin dat ik me ook anders begon te voelen. Opstaan zonder meteen naar een telefoon te willen grijpen was bijvoorbeeld heel ontspannend. Ook sport en yoga zonder storende bliebjes vond ik veel prettiger. En dan eten! Eten zonder een scherm te hebben ter afleiding vond ik erg moeilijk, maar het eten smaakt me zoveel beter als ik met aandacht proef. Bovendien merk ik beter wanneer ik genoeg heb gehad als ik aandachtig eet. Er zijn naast deze nog tal van voorbeelden te noemen – lopen, werken, slapen, douchen, etc. – van dingen die zonder afleiding veel prettiger zijn. En misschien net zo belangrijk: ook de vervelende dingen zijn intenser als ik niet afgeleid wordt. Maar juist de intensiteit van het leven, positief én negatief, maakt het voor mij waardevol. 

Ideeën om meer mindful door de dag te gaan ondanks de aanwezigheid van een smartphone:

Extra offline tijd

  • Mijn telefoon uitzetten als ik slaap.
  • Mijn telefoon niet mee de slaapkamer in nemen.
  • Het aanzetten van mijn telefoon ’s morgens een beetje uitstellen, bijvoorbeeld tot na het ontbijt.
  • Een telefoonvrije avond of dag inplannen.
  • Mijn telefoon tijdens het eten wegleggen, ook als ik alleen eet.
  • Mijn telefoon thuislaten als ik de deur uit ga.

Afleiding verminderen

  • Vaker bellen in plaats van chatten.
  • Belafspraken maken.
  • Meldingen niet meer op het vergrendelscherm tonen.
  • Meldingen van sommige apps uitschakelen.
  • Tijdrovende en niet-essentiële apps van mijn telefoon verwijderen.
  • Mijn telefoon vaker op stil zetten.

Tot slot

Samengevat waren mijn bevindingen dat ik eigenlijk niet meer zonder mijn smartphone kan. Of tenminste, niet voor langere tijd. Er zijn teveel dingen die ik ermee doe en regel. Echter verbetert mijn concentratie, vermindert mijn drang naar controle en voel ik me ontspannener en aandachtiger als ik mijn smartphone mijn leven niet laat regeren. Een goede balans zoeken is voor mij soms best moeilijk, maar ik hoop in de toekomst een steeds gezondere relatie met mijn telefoon op te kunnen bouwen. Dat wil ik doen door de bovenstaande ideeën te gaan uitproberen.

Hoe zien jullie de relatie met jullie smartphone? Hebben jullie andere of juist dezelfde ervaringen? En wat nemen jullie je voor met betrekking tot het gebruik van je smartphone? Laat het me weten bij de reacties.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s